با توجه به این که پیدا کردن معرفی رشته ی خاصی ار طریق دسته بندی مطالب وبلاگ وبا آرشیو برای بازدید کنندگان وبلاگ مشکل بود تصمیم گرفتیم این فهرست موضوعی را برای بازدید کنندگان تهیه کنیم با کلیک بر روی نام هر رشته صفحه ای که آن رشته را معرفی کرده باز خواهد شددر ضمن لینک این صفحات در بخش دسترسی سریع تمامی صفحات وبلاگ قرار گرفته است امید است که تنظیم این فهرست بتواند در پیدا کردن معرفی رشته ی خاصی که مد نظر شما است به شما کمک کند(منتظر نظرات ارزشمد شما هستیم)

فهرست رشته های معرفی شده ی رشته ی ریاضی وفیزیک(جهت دیدن معرفی هر رشته بر روی نام ان رشته کلیک کنید)

 هوانوردی - خلبانی
 هوانوردی - مراقبت پرواز
 هوانوردی-ناوبری هوایی
 مهندسی نساجی
 مهندسی نفت
 مهندسی هوا فضا
 مهندسی مواد
 مهندسی معماری
 مهندسی مکانیک
 مهندسی مکانیک نیروگاه
 مهندسی کشاورزی
 مهندسی ماشینهای ریلی
 مهندسی معدن
 مهندسی فر ماندهی وکنترل هوایی
 مهندسی فناوری اطلاعات (IT)
  مهندسی کامپیوتر
 مهندسی علمی کاربردی عمران دانشکده ی صنعت آب وبرق شهید عباس پور
 مهندسی عمران
 مهندسی صنایع
 مهندسی شیمی
 مهندسی سیستم
 مهندسی شهرسازی
 مهندسی دریا
  مهندسی رباتیک
 مهندسی پلیمر
  مهندسی خط و سازه های ریلی
 مهندسی حمل و نقل ریلی
 مهندسی برق
 مهندسی بازرسی فنی
 مهندسی پزشکی
 مدیریت هتلداری
 مدیریت مالی
 مدیریت و بازرگانی دریایی
 مدیریت و کمیسر دریایی
 کتابداری
 مخابرات هواپیمایی
 مدیریت
 کاردانی معماری سنتی
 کارشناسی علوم انتظامی
 کانه آرایی
  کاردانی دریانوردی
 کاردانی فنی الکترویک صدا وسیما
 کاردان فنی عملیات پتروشیمی
 کاردای فنی مواد -ریخته گری
  کاردان فنی معدن
 کاردان فنی کشتی
 کاردان فنی مکانیک
 فیزیک
  کاردان فنی عمران
 علوم کامپیوتر
 علوم وفنون هوانوردی-خلبانی هلی کوپتری
 علوم اقتصادی
 علوم حدیث
 علوم سیاسی
 ریاضی
 شیمی
 رشته های دانشگاه علوم دریایی امام خمینی نوشهر
 روانشناسی
  حسابداری
  حقوق
 تکنولوژی ماشینهای کشاورزی
 تعمیر و نگهداری هواپیما
 تکنولوژی آبیاری
 امور گمرکی
 اویونیک هواپیما
 الکترونیک هواپیمایی
  آمار
 آبادانی وتوسعه روستاها

هوانوردی-ناوبری هوایی

دیباچه: بدون شک ایمنی اولین و مهمترین هدف هر پروازی است، زیرا ایمنی نه تنها باعث جلوگیری از ضایعات ناشی از خسارت یا آسیب می‌گردد بلکه همچنین می‌تواند در اقناع اذهان عمومی و بهبود سوددهی شرکت‌های هواپیمایی تجاری و مسافری مؤثر باشد. بنابراین شرکت‌های حاضر در صنعت هواپیمایی دریافته‌اند که سرمایه‌گذاری بر روی ایمنی در تمامی سطوح شرکت، یک سیاست اصولی و منطقی است.یکی از گام‌هایی که در این زمینه برداشته شده است، وجود متخصصین ناوبری هوایی در هواپیماهای مسافربری، ترابری و شکاری می‌باشد که به عنوان رکن اصلی یک پرواز ایمن محسوب می‌شوند. ناوبر هوایی‌ را تقریباً می‌توان‌ خلبان‌ دوم‌ نامید؛ فردی‌ که‌ قبل‌ از پرواز مسؤولیت‌ تهیه‌ و طراحی‌ نقشه‌ مسیر پرواز را برعهده‌ دارد و تعیین‌ می‌کند که‌ هواپیما باید در چه‌ ارتفاعی‌، با چه‌ سرعتی‌ و در چه‌ هوایی‌ پرواز نماید و اگر هواپیما رادار داشته‌ باشد، ناوبر در پشت‌ رادار می‌نشیند و ابرهای‌ مختلف‌ را شناسایی‌ می‌کند. برای‌ مثال‌ اگر در صد مایلی‌ هواپیما، ابرهای‌ باران‌زا وجود داشته‌ باشد، او مسیر جدیدی‌ را به‌ خلبان‌ پیشنهاد می‌کند تا با ابرهای‌ باران‌زا برخورد نداشته‌ باشد و در واقع‌ مسیر را دور می‌زند تا با امنیت‌ کامل‌ هواپیما را به‌ مقصد برساند. البته‌ تمام‌ هواپیماها ناوبر ندارند اما اگر هواپیمایی‌ ناوبر داشته‌ باشد، قدرت‌ مانور بیشتری‌ دارد. چون‌ در هوای‌ نامناسب‌ نیز می‌تواند پرواز کند. عده‌ای‌ از ناوبرها نیز برای‌ هواپیماهای‌ شکاری‌ آموزش‌ می‌بینند (دانشگاه‌ هوایی‌ شهید ستاری‌ بیشتر در این‌ زمینه‌ آموزش‌ می‌دهد) که‌ این‌ افراد در نهایت‌ کار پیچیده‌تر و مهم‌تری‌ را انجام‌ می‌دهند چون‌ علاوه‌ بر فعالیت‌های‌ یک‌ ناوبر هواپیمای‌ مسافربری‌ یا ترابری‌ باید دوره‌های‌ مختلفی‌ از جمله‌ دوره‌ نجات‌ خدمه‌ از مرگ‌ را بگذرانند و سلاح‌ها و مهمات‌ را نیز کنترل‌ کنند. همچنین‌ باید رادار هواپیماهای‌ دشمن‌ را شناسایی‌ کرده‌ و در صورت‌ لزوم‌ از اسلحه‌ هواپیما بر ضد دشمن‌ استفاده‌ کنند.
توانایی‌های‌ لازم‌ :
دانشجوی‌ ناوبری‌ هوایی‌ باید در دروس‌ ریاضیات‌ و زبان‌ قوی‌ بوده‌ و از سرعت‌ عمل‌، مهارت‌ و قدرت‌ تجزیه‌ و تحلیل‌ خوبی‌ برخوردار باشد تا بتواند در مواقع‌ بحرانی‌، وظیفه‌ خود را به‌ خوبی‌ انجام‌ دهد.
موقعیت شغلی در ایران‌ :
فرصت‌های شغلی این رشته مانند سایر رشته‌های دانشگاه علوم و فنون هوایی شهید ستاری است.
درس‌های‌ این‌ رشته‌ در طول‌ تحصیل‌ :
دروس‌ پایه :
ریاضی‌، فیزیک‌، آمار و احتمالات‌، معادلات‌ دیفرانسیل‌.
دروس‌ اصلی :
مبانی‌ کامپیوتر، آشنایی‌ با لیزر، مبانی‌ برق‌، مبانی‌ الکترونیک‌، دینامیک‌ عمومی‌، استاتیک‌، ارتعاشات‌ عمومی‌.
دروس‌ تخصصی :
فیزیولوژی‌ هوایی‌، اصول‌ پرواز، اصول‌ ایمنی‌ پرواز، زبان‌ تخصصی‌، موتور هواپیما، قوانین‌ هوانوردی‌، سیستم‌الکترونیکی‌، هواپیما، هواشناسی‌، جنگ‌ الکترونیک‌، پرواز مقدماتی‌، پرواز پایه‌، پرواز پیشرفته‌، رهگیری‌ هوایی‌، سیمولاتور پرواز، سرویس‌ هوانوردی‌، سیستم‌ کمک‌ ناوبری‌، سیستم‌ کنترل‌.

 

منبع: کتاب آشنایی با رشته های دانشگاهی سازمان سنجش آموزش کشورتالیف خانم فیروزه سودایی ونرم افزار سامان رشته ی سازمان سنجش

هوانوردی - مراقبت پرواز

دیباچه: رشته‌ هوانوردی‌ دارای‌ سه‌ شاخه‌ خلبانی‌، مراقبت‌ پرواز و ناوبری‌ هوایی‌ است‌ که‌ در این‌ میان‌ دو شاخه‌ خلبانی‌ و مراقبت‌ پرواز از بین‌ داوطلبان‌ گروه‌های‌ آزمایشی‌ ریاضی‌ و فنی‌ و علوم‌ تجربی‌ دانشجو می‌پذیرند که‌ ما در اینجا به‌ معرفی‌ این‌ دو شاخه می‌پردازیم‌ :
شاخه‌ خلبانی‌ تنها شاخه‌ خلبانی‌ که‌ از طریق‌ آزمون‌ سراسری‌ دانشگاه‌ها و مراکز آموزش‌ عالی‌ دانشجو می‌پذیرد، شاخه‌ خلبانی‌ نظامی‌ است‌ که‌ دانشجویان‌ آن‌ در دانشگاه‌ علوم و فنون هوایی شهید ستاری‌ آموزش‌ می‌بینند. هدف‌ از پذیرش‌ دانشجوی‌ هوانوردی‌ (خلبانی‌) در دانشگاه‌ هوایی‌ شهید ستاری‌، تربیت‌ خلبان‌های‌ مورد نیاز نیروی‌ هوایی‌ جمهوری‌ اسلامی‌ است. نیروی‌ هوایی‌ تعیین‌ می‌کند که‌ دانشجویان‌ خلبانی‌ در کدام‌ رشته‌ تخصصی‌ (خلبان‌ جنگی‌ ، آموزشی‌ یا مسافربری‌) آموزش‌ ببینند. آنچه‌ مهم‌ است‌ این‌ است‌ که‌ رشته‌ هوانوردی‌ (خلبانی‌) دانشگاه‌ علوم و فنون هوایی‌ شهید ستاری‌ وابسته‌ به‌ نیروی‌ هوایی‌ ارتش‌ جمهوری‌ اسلامی‌ است‌ و دانشجویان‌ این‌ دانشگاه‌ از بدو ورود به‌ دانشگاه‌ یک‌ دانشجوی‌ نظامی‌ خواهند بود و در نهایت‌ به‌ عنوان‌ یک‌ افسر مهندس‌ یا کارشناس‌ فارغ‌التحصیل‌ می‌شوند.
توانایی‌های‌ لازم :
یک‌ خلبان‌ به‌ عنوان‌ فرمانده‌ هواپیمایی‌ که‌ میلیون‌ها دلار ارزش‌ دارد، حرف‌ اول‌ را در هواپیما می‌زند. به‌ همین‌ دلیل‌ باید آمادگی‌ کامل‌ را برای‌ احراز این‌ مسؤولیت‌ داشته‌ باشد که‌ این‌ آمادگی‌ در سه‌ مرحله‌ سنجیده‌ می‌شود. در مرحله‌ اول‌ داوطلب‌ شرکت‌ در آزمون‌ سراسری‌ آمادگی‌ علمی‌ خود را ثابت‌ می‌کند و همچنین‌ لازم‌ است‌ که‌ رشته‌ هوانوردی‌ (خلبانی‌) را جزو یکی‌ از 9 انتخاب‌ اول‌ فرم‌ انتخاب‌ رشته‌ خود درج‌ کرده‌ باشد. در مرحله‌ بعد باید از لحاظ‌ جسمی‌ در معاینات‌ پذیرفته‌ شود که‌ در این‌ مرحله‌ یک‌ داوطلب‌ علاوه‌ بر خصوصیات‌ ظاهری‌ که‌ عبارتند از:
حداکثر سن‌ 20 سال‌ تمام‌ (حتی‌ اگر خدمت‌ سربازی‌ را انجام‌ داده‌ باشد نباید بیشتر از 20 سال‌ داشته‌ باشد)، حداقل‌ قد 165 سانتی‌متر، داشتن‌ وزنی‌ متعارف‌ باید از سلامت‌ جسمانی‌ کامل برخوردار باشد‌. مثلاً باید دید چشم‌ او بوده‌ و کوررنگی‌ نداشته‌ باشد به‌ همین‌ دلیل‌ چشم‌ داوطلب‌ در سه‌ مرحله‌ معاینه‌ می‌شود همچنین‌ گوش‌ و حلق‌ و بینی‌ و قلب‌ یک‌ داوطلب‌ در سه‌ مرحله‌ معاینه‌ شده‌ و نهایتاً نوار مغزی‌ او برداشته‌ و دندان‌هایش‌ معاینه‌ می‌شود. چون‌ برای‌ مثال‌ اگر داوطلبی‌ چند عدد از دندان‌های‌ جلو را نداشته‌ باشد در فشار جوّ بالا دچار حالت‌ تهوع‌ می‌شود یا اگر بیش‌ از 3 یا 4 دندانش‌ ترمیم‌ شده‌ باشد، در حین‌ پرواز مشکل‌ خواهد داشت‌ در نهایت‌ در صورت‌ سلامت‌ جسمانی‌ کامل‌، از داوطلب‌ مصاحبه‌ عقیدتی‌ و حفاظتی‌ می‌شود. یک‌ دانشجوی‌ خلبانی‌ باید جسور، نترس‌ و شجاع‌ باشد و همچنین‌ لازم‌ است‌ که‌ عاشق‌ این‌ رشته‌ بوده‌ و فردی‌ منضبط‌ و منظم‌ باشد.
درس‌های‌ این‌ رشته‌ در طول‌ تحصیل :
دروس‌ پایه‌:
ریاضی‌ ، فیزیک‌ پایه‌، آمار و احتمالات‌، معادلات‌ دیفرانسیل‌.
دروس‌ اصلی‌:
کامپیوتر و برنامه‌نویسی‌، ارتعاشات‌ عمومی‌، استاتیک‌، مبانی‌ مهندسی‌ برق‌، دینامیک‌ عمومی‌، اصول‌ ایمنی‌ پرواز، الکترونیک‌ عمومی‌، آئرودینامیک‌ عمومی‌، اصول‌ هوانوردی‌، موتورهای‌ هواپیما، سیستم‌های‌ الکتریکی‌ و الکترونیکی‌ هواپیما، ناوبری‌ هوائی‌ ، هواشناسی‌، فیزیولوژی‌ هوائی‌، قوانین‌ و مقررات‌ هوانوردی‌.
دروس‌ تخصصی‌:
مقاومت‌ مصالح‌، مبانی‌ مدیریت‌ و تحقیق‌ در عملیات‌، ایرودینامیک‌ سیالات‌ تراکم‌پذیر، انتقال‌ حرارت‌ عمومی‌، مکانیک‌ پرواز کاربردی‌، زبان‌ تخصصی‌، پرواز اولیه‌، پرواز پایه‌ ، پرواز پیشرفته‌ نظامی‌ ، پرواز تخصصی‌ نظامی‌.
شاخه‌ مراقبت‌ پرواز :
آن‌گاه که روی صندلی یک هواپیمای در حال پرواز بر فراز یکی از شهرهای بزرگ و پرجمعیت جهان نشسته‌اید، آسمان را خالی و آرام و بی‌سر و صدا و به رنگ اقیانوس آبی‌رنگ می‌بیند. اما اگر به صفحه رادار مراقبت پرواز فرودگاه آن شهر نگاه کنید، آن را همانند بزرگراهی مملو از اتومبیل مشاهده می‌کنید که با سرعتی بسیار در حال حرکت هستند. اتاق عملیات (کنترل راداری فرودگاه هواپیما) در فرودگاه هر شهر، اداره آسمان پر ترافیک آن شهر را به عهده دارد. در این اتاق، مسؤولان مراقبت پرواز با چشمانی دقیق و مراقب، تغییرات لحظه‌ای و کامپیوتری صفحات سبزرنگ رادار را زیر نظر دارند و با استفاده از رادار و رادیو، هواپیماها را در آسمان هدایت می‌کنند وبه خلبان‌ها دستور می‌دهند که به کدام سمت گردش کنند،‌ اوج بگیرند، فرود آیند و سرعتشان را زیاد یا کم کنند تا تداخلی پیش نیاید و از ایمنی کامل برخوردار گردند. شاخه‌ مراقبت‌ پرواز به‌ آموزش‌ و پرورش‌ متخصصان‌ برج‌ مراقبت‌ پرواز می‌پردازد. افرادی‌ که‌ در برج‌ مراقبت‌، کنترل‌ هواپیماهای‌ مسافربری‌ و شکاری‌ را برعهده‌ دارند تا هنگام‌ پرواز، بلند شدن‌ و نشستن‌، تداخلی‌ به‌ وجود نیاید و هواپیما فرود یا پروازی‌ ایمن‌ داشته‌ باشد. یک‌ متخصص‌ مراقبت‌ پرواز اطلاعات‌ لازم‌ را در زمینه‌ نحوه‌ وزش‌ باد، نوع‌ هوا و سمت‌ باند پروازی‌ از برج‌ مراقبت‌ پرواز گرفته‌ و براساس‌ آن‌، هواپیما را هدایت‌ می‌کند. در ضمن‌ کارکنان‌ مراقبت‌ پرواز، اولین‌ کسانی‌ هستند که‌ از وقوع‌ سانحه‌ آگاه‌ می‌شوند بنابراین‌ ضمن‌ رعایت‌ دستورالعمل‌ مربوط‌، باید با سریعترین‌ وسیله‌ ممکن‌ برای‌ نجات‌ سرنشینان‌ هواپیمای‌ سانحه‌ دیده‌ و از بین‌ نرفتن‌ آثار و شواهد و مدارک‌ مؤثر در بروز سانحه‌ اقدام‌ نمایند.
توانایی‌های‌ لازم :
پای‌ میکروفون‌ صحبت‌ کردن‌، یک‌ توانایی‌ است‌ و مراقب‌ پرواز باید از این‌ توانایی‌ برخوردار باشد؛ یعنی‌ باید بتواند در هر شرایطی‌ اطلاعات‌ لازم‌ را در اختیار خلبان‌ها قرار دهد. برای‌ مثال‌ اگر هوا خراب‌ باشد و خلبان‌ هم‌ دچار اضطراب‌ و هیجان‌ شده‌ باشد، این‌ مسؤول‌ مراقبت‌ پرواز است‌ که‌ می‌تواند به‌ خلبان‌ آرامش‌ دهد و باعث‌ شود که‌ هواپیما ایمن‌ بر زمین‌ بنشیند. همچنین‌ یک‌ مراقب‌ پرواز باید به‌ زبان‌ انگلیسی‌ مسلط‌ باشد. چون‌ باید با خلبان‌ها انگلیسی‌ صحبت‌ کند و خلبان‌ها نیز به‌ زبان‌ انگلیسی‌ پاسخ‌ بدهند.
درس‌های این رشته در طول تحصیل :
دروس‌ پایه‌:
ریاضی‌ عمومی‌، فیزیک‌، مبانی‌ و برنامه‌ریزی‌ کامپیوتر، معادلات‌ دیفرانسیل‌.
دروس‌ اصلی‌:
مبانی‌ مهندسی‌ برق‌، مکانیک‌، نقشه‌کشی‌ و نقشه‌خوانی‌ هوانوردی‌، الکترونیک‌ عمومی‌، سیستم‌های‌ کمک‌ ناوبری‌، ناوبری‌، هواشناسی‌ عمومی‌، سرویس‌ هواشناسی،‌ هوانوردی‌، مکانیک‌ پرواز، زبان‌ تخصصی‌، فرودگاه‌ها، حقوق‌ هواپیمایی‌، مبانی‌ مدیریت‌، اصول‌ مخابرات‌، اصول‌ رادار، کاربرد کامپیوتر و اتوماسیون‌ در مراقبت‌ پرواز، آمار و احتمالات‌ مهندسی‌.
دروس‌ تخصصی‌:
مراقبت‌ هوانوردی‌ و طرح‌ پرواز، سرویس‌های‌ ترافیک‌ هوایی‌، سرویس‌های‌ اطلاعاتی‌ هوانوردی‌، دستورالعمل‌های‌ ناوبری‌ و مراقبت‌ پرواز (کنترل‌ منطقه‌ای‌، کنترل‌ تقرب‌ و ارتفاع‌سنجی‌، برج‌ کنترل‌) ، دستورالعمل‌های‌ کنترل‌ هواپیما به‌ وسیله‌ رادار، آموزش‌ عملی‌ رادار، تجسس‌ و نجات‌، بررسی‌ سوانح‌، طراحی‌ دستورالعمل‌های ‌پرواز، عملیات‌ هواپیمایی‌، صلاحیت‌ پرواز، سیستم‌ ناوبری‌، ارتباطات‌ و نظارت‌ ماهواره‌ای‌، روش‌ تدریس‌ هواپیمایی‌، سیمولاتور برج‌ کنترل‌، سیمولاتور کنترل‌ منطقه‌ای‌، سیمولاتور تقرب‌ پرواز.
موقعیت‌ شغلی‌ در ایران :
شاخه خلبانی‌ تنها در دانشگاه‌ علوم‌ و فنون‌ هوایی‌ شهید ستاری‌ ارائه‌ می‌شود و تمامی‌ دانشجویان‌ این‌ دانشگاه‌ از بدو ورود بورسیه‌ می‌شوند و با درجه‌ ستوان‌ دومی‌ فارغ‌التحصیل‌ می‌گردند و در طول‌ خدمت‌ در نیروی‌ هوایی،‌ مسکنی‌ مناسب‌ و مطابق‌ ضوابط‌ نیروی‌ هوایی‌ دریافت‌ می‌کنند. شاخه‌ مراقبت‌ پرواز نیز در دانشگاه‌ علوم‌ و فنون‌ هوایی‌ شهید ستاری‌ و دانشکده‌ صنعت‌ هواپیمایی‌ کشوری‌ ارائه‌ می‌شود. گفتنی‌ است‌ تعدادی‌ از دانشجویان‌ دانشکده‌ صنعت‌ هواپیمایی‌ کشوری‌ از ترم‌ دوم‌ تحصیلی‌ ، در صورت‌ احراز شرایط‌ با توجه‌ به‌ نیاز شرکت‌های‌ هواپیمایی‌ بورسیه‌ خواهند شد و در صورت‌ سپردن‌ تعهد خدمت‌ از انجام‌ خدمت‌ وظیفه‌ معاف‌ می‌شون

 

منبع: کتاب آشنایی با رشته های دانشگاهی سازمان سنجش آموزش کشورتالیف خانم فیروزه سودایی ونرم افزار سامان رشته ی سازمان سنجش

هوانوردی - خلبانی

دیباچه: رشته‌ هوانوردی‌ دارای‌ سه‌ شاخه‌ خلبانی‌، مراقبت‌ پرواز و ناوبری‌ هوایی‌ است‌ که‌ در این‌ میان‌ دو شاخه‌ خلبانی‌ و مراقبت‌ پرواز از بین‌ داوطلبان‌ گروه‌های‌ آزمایشی‌ ریاضی‌ و فنی‌ و علوم‌ تجربی‌ دانشجو می‌پذیرند که‌ ما در اینجا به‌ معرفی‌ این‌ دو شاخه می‌پردازیم‌ :
شاخه‌ خلبانی‌ تنها شاخه‌ خلبانی‌ که‌ از طریق‌ آزمون‌ سراسری‌ دانشگاه‌ها و مراکز آموزش‌ عالی‌ دانشجو می‌پذیرد، شاخه‌ خلبانی‌ نظامی‌ است‌ که‌ دانشجویان‌ آن‌ در دانشگاه‌ علوم و فنون هوایی شهید ستاری‌ آموزش‌ می‌بینند. هدف‌ از پذیرش‌ دانشجوی‌ هوانوردی‌ (خلبانی‌) در دانشگاه‌ هوایی‌ شهید ستاری‌، تربیت‌ خلبان‌های‌ مورد نیاز نیروی‌ هوایی‌ جمهوری‌ اسلامی‌ است. نیروی‌ هوایی‌ تعیین‌ می‌کند که‌ دانشجویان‌ خلبانی‌ در کدام‌ رشته‌ تخصصی‌ (خلبان‌ جنگی‌ ، آموزشی‌ یا مسافربری‌) آموزش‌ ببینند. آنچه‌ مهم‌ است‌ این‌ است‌ که‌ رشته‌ هوانوردی‌ (خلبانی‌) دانشگاه‌ علوم و فنون هوایی‌ شهید ستاری‌ وابسته‌ به‌ نیروی‌ هوایی‌ ارتش‌ جمهوری‌ اسلامی‌ است‌ و دانشجویان‌ این‌ دانشگاه‌ از بدو ورود به‌ دانشگاه‌ یک‌ دانشجوی‌ نظامی‌ خواهند بود و در نهایت‌ به‌ عنوان‌ یک‌ افسر مهندس‌ یا کارشناس‌ فارغ‌التحصیل‌ می‌شوند.
توانایی‌های‌ لازم :
یک‌ خلبان‌ به‌ عنوان‌ فرمانده‌ هواپیمایی‌ که‌ میلیون‌ها دلار ارزش‌ دارد، حرف‌ اول‌ را در هواپیما می‌زند. به‌ همین‌ دلیل‌ باید آمادگی‌ کامل‌ را برای‌ احراز این‌ مسؤولیت‌ داشته‌ باشد که‌ این‌ آمادگی‌ در سه‌ مرحله‌ سنجیده‌ می‌شود. در مرحله‌ اول‌ داوطلب‌ شرکت‌ در آزمون‌ سراسری‌ آمادگی‌ علمی‌ خود را ثابت‌ می‌کند و همچنین‌ لازم‌ است‌ که‌ رشته‌ هوانوردی‌ (خلبانی‌) را جزو یکی‌ از 9 انتخاب‌ اول‌ فرم‌ انتخاب‌ رشته‌ خود درج‌ کرده‌ باشد. در مرحله‌ بعد باید از لحاظ‌ جسمی‌ در معاینات‌ پذیرفته‌ شود که‌ در این‌ مرحله‌ یک‌ داوطلب‌ علاوه‌ بر خصوصیات‌ ظاهری‌ که‌ عبارتند از:
حداکثر سن‌ 20 سال‌ تمام‌ (حتی‌ اگر خدمت‌ سربازی‌ را انجام‌ داده‌ باشد نباید بیشتر از 20 سال‌ داشته‌ باشد)، حداقل‌ قد 165 سانتی‌متر، داشتن‌ وزنی‌ متعارف‌ باید از سلامت‌ جسمانی‌ کامل برخوردار باشد‌. مثلاً باید دید چشم‌ او بوده‌ و کوررنگی‌ نداشته‌ باشد به‌ همین‌ دلیل‌ چشم‌ داوطلب‌ در سه‌ مرحله‌ معاینه‌ می‌شود همچنین‌ گوش‌ و حلق‌ و بینی‌ و قلب‌ یک‌ داوطلب‌ در سه‌ مرحله‌ معاینه‌ شده‌ و نهایتاً نوار مغزی‌ او برداشته‌ و دندان‌هایش‌ معاینه‌ می‌شود. چون‌ برای‌ مثال‌ اگر داوطلبی‌ چند عدد از دندان‌های‌ جلو را نداشته‌ باشد در فشار جوّ بالا دچار حالت‌ تهوع‌ می‌شود یا اگر بیش‌ از 3 یا 4 دندانش‌ ترمیم‌ شده‌ باشد، در حین‌ پرواز مشکل‌ خواهد داشت‌ در نهایت‌ در صورت‌ سلامت‌ جسمانی‌ کامل‌، از داوطلب‌ مصاحبه‌ عقیدتی‌ و حفاظتی‌ می‌شود. یک‌ دانشجوی‌ خلبانی‌ باید جسور، نترس‌ و شجاع‌ باشد و همچنین‌ لازم‌ است‌ که‌ عاشق‌ این‌ رشته‌ بوده‌ و فردی‌ منضبط‌ و منظم‌ باشد.
درس‌های‌ این‌ رشته‌ در طول‌ تحصیل :
دروس‌ پایه‌:
ریاضی‌ ، فیزیک‌ پایه‌، آمار و احتمالات‌، معادلات‌ دیفرانسیل‌.
دروس‌ اصلی‌:
کامپیوتر و برنامه‌نویسی‌، ارتعاشات‌ عمومی‌، استاتیک‌، مبانی‌ مهندسی‌ برق‌، دینامیک‌ عمومی‌، اصول‌ ایمنی‌ پرواز، الکترونیک‌ عمومی‌، آئرودینامیک‌ عمومی‌، اصول‌ هوانوردی‌، موتورهای‌ هواپیما، سیستم‌های‌ الکتریکی‌ و الکترونیکی‌ هواپیما، ناوبری‌ هوائی‌ ، هواشناسی‌، فیزیولوژی‌ هوائی‌، قوانین‌ و مقررات‌ هوانوردی‌.
دروس‌ تخصصی‌:
مقاومت‌ مصالح‌، مبانی‌ مدیریت‌ و تحقیق‌ در عملیات‌، ایرودینامیک‌ سیالات‌ تراکم‌پذیر، انتقال‌ حرارت‌ عمومی‌، مکانیک‌ پرواز کاربردی‌، زبان‌ تخصصی‌، پرواز اولیه‌، پرواز پایه‌ ، پرواز پیشرفته‌ نظامی‌ ، پرواز تخصصی‌ نظامی‌.
شاخه‌ مراقبت‌ پرواز :
آن‌گاه که روی صندلی یک هواپیمای در حال پرواز بر فراز یکی از شهرهای بزرگ و پرجمعیت جهان نشسته‌اید، آسمان را خالی و آرام و بی‌سر و صدا و به رنگ اقیانوس آبی‌رنگ می‌بیند. اما اگر به صفحه رادار مراقبت پرواز فرودگاه آن شهر نگاه کنید، آن را همانند بزرگراهی مملو از اتومبیل مشاهده می‌کنید که با سرعتی بسیار در حال حرکت هستند. اتاق عملیات (کنترل راداری فرودگاه هواپیما) در فرودگاه هر شهر، اداره آسمان پر ترافیک آن شهر را به عهده دارد. در این اتاق، مسؤولان مراقبت پرواز با چشمانی دقیق و مراقب، تغییرات لحظه‌ای و کامپیوتری صفحات سبزرنگ رادار را زیر نظر دارند و با استفاده از رادار و رادیو، هواپیماها را در آسمان هدایت می‌کنند وبه خلبان‌ها دستور می‌دهند که به کدام سمت گردش کنند،‌ اوج بگیرند، فرود آیند و سرعتشان را زیاد یا کم کنند تا تداخلی پیش نیاید و از ایمنی کامل برخوردار گردند. شاخه‌ مراقبت‌ پرواز به‌ آموزش‌ و پرورش‌ متخصصان‌ برج‌ مراقبت‌ پرواز می‌پردازد. افرادی‌ که‌ در برج‌ مراقبت‌، کنترل‌ هواپیماهای‌ مسافربری‌ و شکاری‌ را برعهده‌ دارند تا هنگام‌ پرواز، بلند شدن‌ و نشستن‌، تداخلی‌ به‌ وجود نیاید و هواپیما فرود یا پروازی‌ ایمن‌ داشته‌ باشد. یک‌ متخصص‌ مراقبت‌ پرواز اطلاعات‌ لازم‌ را در زمینه‌ نحوه‌ وزش‌ باد، نوع‌ هوا و سمت‌ باند پروازی‌ از برج‌ مراقبت‌ پرواز گرفته‌ و براساس‌ آن‌، هواپیما را هدایت‌ می‌کند. در ضمن‌ کارکنان‌ مراقبت‌ پرواز، اولین‌ کسانی‌ هستند که‌ از وقوع‌ سانحه‌ آگاه‌ می‌شوند بنابراین‌ ضمن‌ رعایت‌ دستورالعمل‌ مربوط‌، باید با سریعترین‌ وسیله‌ ممکن‌ برای‌ نجات‌ سرنشینان‌ هواپیمای‌ سانحه‌ دیده‌ و از بین‌ نرفتن‌ آثار و شواهد و مدارک‌ مؤثر در بروز سانحه‌ اقدام‌ نمایند.
توانایی‌های‌ لازم :
پای‌ میکروفون‌ صحبت‌ کردن‌، یک‌ توانایی‌ است‌ و مراقب‌ پرواز باید از این‌ توانایی‌ برخوردار باشد؛ یعنی‌ باید بتواند در هر شرایطی‌ اطلاعات‌ لازم‌ را در اختیار خلبان‌ها قرار دهد. برای‌ مثال‌ اگر هوا خراب‌ باشد و خلبان‌ هم‌ دچار اضطراب‌ و هیجان‌ شده‌ باشد، این‌ مسؤول‌ مراقبت‌ پرواز است‌ که‌ می‌تواند به‌ خلبان‌ آرامش‌ دهد و باعث‌ شود که‌ هواپیما ایمن‌ بر زمین‌ بنشیند. همچنین‌ یک‌ مراقب‌ پرواز باید به‌ زبان‌ انگلیسی‌ مسلط‌ باشد. چون‌ باید با خلبان‌ها انگلیسی‌ صحبت‌ کند و خلبان‌ها نیز به‌ زبان‌ انگلیسی‌ پاسخ‌ بدهند.
درس‌های این رشته در طول تحصیل :
دروس‌ پایه‌:
ریاضی‌ عمومی‌، فیزیک‌، مبانی‌ و برنامه‌ریزی‌ کامپیوتر، معادلات‌ دیفرانسیل‌.
دروس‌ اصلی‌:
مبانی‌ مهندسی‌ برق‌، مکانیک‌، نقشه‌کشی‌ و نقشه‌خوانی‌ هوانوردی‌، الکترونیک‌ عمومی‌، سیستم‌های‌ کمک‌ ناوبری‌، ناوبری‌، هواشناسی‌ عمومی‌، سرویس‌ هواشناسی،‌ هوانوردی‌، مکانیک‌ پرواز، زبان‌ تخصصی‌، فرودگاه‌ها، حقوق‌ هواپیمایی‌، مبانی‌ مدیریت‌، اصول‌ مخابرات‌، اصول‌ رادار، کاربرد کامپیوتر و اتوماسیون‌ در مراقبت‌ پرواز، آمار و احتمالات‌ مهندسی‌.
دروس‌ تخصصی‌:
مراقبت‌ هوانوردی‌ و طرح‌ پرواز، سرویس‌های‌ ترافیک‌ هوایی‌، سرویس‌های‌ اطلاعاتی‌ هوانوردی‌، دستورالعمل‌های‌ ناوبری‌ و مراقبت‌ پرواز (کنترل‌ منطقه‌ای‌، کنترل‌ تقرب‌ و ارتفاع‌سنجی‌، برج‌ کنترل‌) ، دستورالعمل‌های‌ کنترل‌ هواپیما به‌ وسیله‌ رادار، آموزش‌ عملی‌ رادار، تجسس‌ و نجات‌، بررسی‌ سوانح‌، طراحی‌ دستورالعمل‌های ‌پرواز، عملیات‌ هواپیمایی‌، صلاحیت‌ پرواز، سیستم‌ ناوبری‌، ارتباطات‌ و نظارت‌ ماهواره‌ای‌، روش‌ تدریس‌ هواپیمایی‌، سیمولاتور برج‌ کنترل‌، سیمولاتور کنترل‌ منطقه‌ای‌، سیمولاتور تقرب‌ پرواز.
موقعیت‌ شغلی‌ در ایران :
شاخه خلبانی‌ تنها در دانشگاه‌ علوم‌ و فنون‌ هوایی‌ شهید ستاری‌ ارائه‌ می‌شود و تمامی‌ دانشجویان‌ این‌ دانشگاه‌ از بدو ورود بورسیه‌ می‌شوند و با درجه‌ ستوان‌ دومی‌ فارغ‌التحصیل‌ می‌گردند و در طول‌ خدمت‌ در نیروی‌ هوایی،‌ مسکنی‌ مناسب‌ و مطابق‌ ضوابط‌ نیروی‌ هوایی‌ دریافت‌ می‌کنند. شاخه‌ مراقبت‌ پرواز نیز در دانشگاه‌ علوم‌ و فنون‌ هوایی‌ شهید ستاری‌ و دانشکده‌ صنعت‌ هواپیمایی‌ کشوری‌ ارائه‌ می‌شود. گفتنی‌ است‌ تعدادی‌ از دانشجویان‌ دانشکده‌ صنعت‌ هواپیمایی‌ کشوری‌ از ترم‌ دوم‌ تحصیلی‌ ، در صورت‌ احراز شرایط‌ با توجه‌ به‌ نیاز شرکت‌های‌ هواپیمایی‌ بورسیه‌ خواهند شد و در صورت‌ سپردن‌ تعهد خدمت‌ از انجام‌ خدمت‌ وظیفه‌ معاف‌ می‌شوند

 

منبع: کتاب آشنایی با رشته های دانشگاهی سازمان سنجش آموزش کشورتالیف خانم فیروزه سودایی ونرم افزار سامان رشته ی سازمان سنجش

مهندسی هوا فضا

دیباچه: بسیاری‌ از داوطلبان‌ آزمون‌ سراسری‌ که‌ رشته‌ مهندسی‌ هوا فضا را انتخاب‌ می‌کنند، اطلاع صحیحی‌ نسبت‌ به‌ این‌ رشته‌ ندارند‌ و آن‌ را با خلبانی‌ یا نجوم‌ اشتباه‌ می‌گیرند. در حالی‌ که‌ هدف‌ این‌ رشته‌ آماده‌ کردن‌ مهندسی‌ است‌ که‌ بتواند در زمینه‌ طراحی‌، ساخت‌ و آزمایش‌ هواپیما فعالیت‌ کند. در واقع‌ کار مهندس‌ هوا فضا قبل‌ از بیرون‌ آمدن‌ هواپیما از کارخانه‌ است‌ و او در مورد چگونگی‌ به‌ پرواز درآوردن‌ یک‌ هواپیما آموزش‌ نمی‌بیند. به‌ عبارت‌ دیگر مهندسی‌ هوا فضا مجموعه‌ای‌ از علوم‌ و توانایی‌های‌ علمی‌ و عملی‌ در زمینه‌ تحلیل‌، طراحی‌ و ساخت‌ وسایل‌ پرنده‌ نظیر هواپیماها، بالگردها، گلایدرها، موشک‌ها و ماهواره‌ها است‌. این‌ رشته‌ بر چهار پایه‌ آئرودینامیک‌ ، جلوبرندگی‌ ، مکانیک‌ پرواز و سازه‌های‌ هوافضایی‌ استوار است‌.که در این میان آئرودینامیک به مطالعه و بررسی جریان هوا، محاسبه نیروها و گشتاورهای ناشی از آن بر روی جسم پرنده می‌پردازد و مهندس هوافضا با فراگیری این علم به تحلیل جریان‌های پیچیده در اطراف اجسام پرنده پرداخته و با به دست آوردن نیروهای آئرودینامیکی امکان بررسی پایداری و طراحی سازه را فراهم می‌کند. "جلوبرندگی" به مطالعه و بررسی سیستم‌های جلوبرنده اعم از موتورهای پیستونی، توربینی، راکت‌ها و نحوه تولید نیروی رانش در آنها می‌پردازد. "مکانیک پرواز" به مطالعه و بررسی رفتار و حرکات جسم پرنده با استفاده از اطلاعات آئرودینامیکی، هندسی و وزنی می‌پردازد در واقع علم مکانیک پرواز از "عملکرد" تشکیل می‌شود و "عملکرد" به بررسی بُرد، مسافت نشست و برخاست، مداومت پروازی در سرعت‌های مختلف و پایداری و کنترل وسایل پرنده می‌پردازد و در نهایت "سازه‌های هوافضایی" به مطالعه و بررسی سازه‌های هواپیما و دیگر وسایل پرنده می‌پردازد و هدف آن طراحی سازه‌هایی است که علاوه بر استحکام کافی در برابر بارهای آئرودینامیکی و سایر بارهای استاتیکی وارد بر وسایل پرنده ، حداقل وزن را نیز داشته باشند.
توانایی‌های‌ لازم :
زیربنای‌ این‌ رشته‌ ریاضیات‌ است‌ و همچنین‌ فیزیک‌ و شیمی‌ تا حدودی‌ لازم‌ می‌باشد و بیشتر دروس‌ این‌ رشته‌ به‌ زبان‌ انگلیسی‌ است‌. مهندسی‌ هوا فضا یک‌ رشته‌ فنی‌ است‌ و عموماً کسانی‌ که‌ وارد رشته‌های‌ فنی‌ می‌شوند، باید آمادگی‌ کار در کارخانجات‌ را داشته‌ باشند و همچنین‌ باید افرادی‌ قوی‌ و دارای‌ پشتکار باشند.
موقعیت‌ شغلی‌ در ایران :
مهندسین‌ هوا فضا می‌توانند در صنایع‌ و مؤسسات‌ تحقیقاتی‌ هواپیمایی‌، موشکی‌ و ماهواره‌ فعالیت‌ کنند. همچنین‌ در کلیه‌ مؤسسات‌ و سازمان‌هایی‌ که‌ به‌ نحوی‌ از وسایل‌ پرنده‌ استفاده‌ می‌کنند، به‌ عنوان‌ کارشناس‌ تحقیق‌ در عملیات‌ و تعمیر و نگهداری‌ فعالیت‌ نمایند. از سوی‌ دیگر چون‌ سازه‌ اتومبیل‌ و کشتی‌ مشترکات‌ زیادی‌ با سازه‌ یک‌ هواپیما دارد و توربین‌های‌ گاز یک‌ نیروگاه‌ یا ایستگاه‌ پمپ‌گاز همانند یک‌ موتور جت‌ تحلیل‌ و طراحی‌ می‌گردد، یک‌ مهندس‌ هوا فضا علاوه‌ بر شرکت‌های‌ هوایی‌ در نیروگاه‌ها، صنایع‌ نفت‌ و گاز و صنایع‌ خوردوسازی‌ فرصت‌های‌ شغلی‌ خوبی‌ دارد. علاوه‌ بر ساخت‌ هواپیما فارغ‌التحصیلان‌ این‌ رشته‌ می‌توانند در فرودگاهها در قسمت‌ تعمیر و نگهداری‌ هواپیما‌ و همچنین‌ در صنایع‌ دفاع‌ روی‌ طراحی‌ موشک‌ و جنگ‌افزارها فعالیت‌ کنند یا می‌توانند روی‌ آئرودینامیک‌ خودروها، سازه‌های‌ خودروسازی‌ و تولید توربین‌های‌ بخار برای‌ تولید برق‌ کار کنند.
درس‌های‌ این‌ رشته‌ در طول‌ تحصیل :
دروس‌ اصلی‌:
نقشه‌کشی‌ ، استاتیک‌، مقدمه‌ای‌ بر مهندسی‌ هوا فضا، مکانیک‌ سیالات‌، ریاضی‌ مهندسی‌، دینامیک‌، ترمودینامیک‌ ، مبانی‌ برق‌ ، ارتعاشات‌، مقاومت‌ مصالح‌، کنترل‌ اتوماتیک‌، علم‌ مواد، انتقال‌ حرارت‌، آزمایشگاه‌ موتور انتقال‌.
دروس‌ تخصصی‌:
آیرودینامیک‌ ، مکانیک‌ پرواز ، آزمایشگاه‌ آیرودینامیک‌ ، طراحی‌ هواپیما ، تحلیل‌ سازه‌ها، اصول‌ جلوبرندگی‌، زبان‌ تخصصی‌، طراحی‌ سازه‌های‌ هوایی‌ ، پروژه‌.(بسیاری از درس‌های این رشته همراه با آزمایشگاه است).

 

منبع: کتاب آشنایی با رشته های دانشگاهی سازمان سنجش آموزش کشورتالیف خانم فیروزه سودایی ونرم افزار سامان رشته ی سازمان سنجش